MOC GŁOSU

zespół Dziczka, Kolędy z Podlasia

Jakie są, jak brzmią?

Śpiewane na jeden, dwa lub trzy głosy. Prosto, bez ozdobników i glissand, a dodatkowe głosy tworzą równoległą linię melodyczną. Te najstarsze, czasem niemalże skandowane, to kolędy życzące. Kierowane są do gospodarza (Pietji, Pana Karola), gospodyni (Slycznoj Pani Iwanowej), do chłopca (molodoho Iwanka), dziewczynki (Maniuli). Składają się z życzeń (Dobryj weczor szczedryj weczor, dobrym ludziam na zdorowje) i krótkich historii, jak np. o Matkce Boskiej siedzącej za stołem gospodarzy, zadającej zagadki o kamieniu, paproci i wietrze, o gospodyni w połogu piszącej o narodzinach synka do męża będącego na polowaniu (deż ty mój mylyj na polowaniu),. Kolędnicy w zamian za życzenia żądają zapłaty lub poczęstunku (a za prypiwki kwartu horylki!). Te bardziej rozbudowane muzycznie kolędy opowiadają o narodzinach Jezusa (dnies od dziewy Chrystos rażdajetsja), i wydarzeniach im towarzyszącym: o Trzech Królach (Szedszy tryje cary), o rzezi niewiniątek, ucieczce do Egiptu.

W jakim języku są śpiewane? Białorusini odnajdują w nich język białoruski, Ukraińcy - ukraiński, Polacy zaś z łatwością wychwycą znane im słowa polskie (np. Slycznaja Pani, Pani Iwanowa, prosze wyjdzi k nam).

Charakter języka i muzyki Podlasia wynika z tego, że region ten leży na styku chrześcijaństwa wschodniego i zachodniego. Do dziś najstarsi mieszkańcy mówią „po swojemu” czyli w lokalnej gwarze, podczas gdy wnuki zwykle odpowiadają im po polsku. Poza repertuarem kolędowym ogólnie znanym, starsi mieszkańcy pamiętają kolędy starsze, lokalne, szerzej nieznane. Pamiętają jak w dzieciństwie kolędnicy chodzili śpiewając po domach z gwiazdą, z herodami, z jasełkami. Starzy mieszkańcy Podlasia świetnie pamiętają melodie i teksty pieśni, ale sposób w jaki śpiewają odbiega od tego jak brzmiały te pieśni za ich młodości i w poprzednich dekadach.

Tetiana Sopiłka i członkinie zespołu Dziczka podjęły próbę rekonstrukcji archaicznego brzmienia poleskich kolęd. Inspiracją były dla nich nagrania archiwalne, znajomość manier wykonawczych regionów sąsiednich, i własna praktyka. Śpiewaczki dbają o lekkość i prostotę dźwięku, jednocześnie zachowując jego moc i pełnię brzmienia. Nie harmonizują pieśni, które harmonii pierwotnie nie miały, nie dodają zbędnych glissów i ozdób. Dzięki prostocie wykonania, uwydatniają piękno tych pieśni jako takich. Ich doświadczenie w pracy z repertuarem lewobrzeżnej Ukrainy oraz fakt, że większość zespołu jest polskojęzyczna, stwarza idealne warunki dla odzwierciedlenia pogranicznego charakteru tradycji Podlasia.

Czas trwania: ok. 40 min.

 


wiadomości

 


więcej aktualności

 

 

unia


 

Ta strona używa plików Cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce.

© 2014 Teatr Dramatyczny m. st. Warszawy
Pałac Kultury i Nauki, Plac Defilad 1, 00-901 Warszawa