fot. Tomasz Dubiel

scenariusz: Paweł Miśkiewicz i Dorota Sajewska
reżyseria: Paweł Miśkiewicz
scenografia: Barbara Hanicka
dramaturgia: Dorota Sajewska
muzyka: Rafael Rogiński
współpraca literacka: Justyna Lipko-Konieczna, Marcin Leszczyński, Joanna Woźnicka
inspicjent: Tomasz Karolak
sufler: Magdalena Jaracz
realizacja światła: Ireneusz Tchórzewski
realizacja dźwięku: Piotr Mastalerski
realizacja multimediów: Dariusz Kraszewski

występują:
Mariusz Benoit - Geniusz/Adam Mickiewicz
Marcin Kowalczyk - Konrad/Juliusz Słowacki
Jerzy Trela (gościnnie) - Stary Wiarus/Leon Szypowski
Krzysztof Dracz - Doktor/Andrzej Towiański
Marcin Bosak - Poeta/Adam Celiński
Władysław Kowalski - Ksiądz/Hieronim Kajsiewicz
Andrzej Szeremeta - Kapelan/Piotr Semenenko
Paweł Tomaszewski - Mnich/Bogdan Jański
Hiroaki Murakami - Chopin
Zdzisław Niemeczek - Papież
Maciej Nawrocki, Dawid Ogrodnik, Michał Podsiadło, Piotr Siwkiewicz - Studenci
Teresa Budzisz-Krzyżanowska (gościnnie) - Rollisonowa
Stanisława Celińska (gościnnie) - Matka/Makryna Mieczysławska
Aleksandra Konieczna (gościnnie) - Muza/Celina Szymanowska
Anna Kłos-Kleszczewska - Zakonnica

oraz Chór - Marian Bolek, Paweł Borkowski, Marek Kądziela, Grażyna Kępska, Elżbieta Krasowska, Leszek Patejuk, Waleria Patejuk, Elżbieta Stasiak, Jerzy Sznajder, Maria Świderska (inspektor chóru), Irena Wiesiołek, Andrzej Zaradkiewicz
i Muzycy - Stanisław Czyżewski (kontrabas), Piotr Janiec (tuba), Tomasz Stawiecki (klarnet), Kacper Szroeder (trąbka)

Czas trwania: 3h 30 min.

Premiera 10 listopada 2010 roku jako aneks do Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego WARSZAWA CENTRALNA 2010: „Migracje”

W spektaklu wykorzystano fragment instalacji Communitas Aernouta Mika wyprodukowanej w Teatrze Dramatycznym m.st. Warszawy im. Gustawa Holoubka.


Kultura samotnych mężczyzn
Wielka Emigracja to jedno z największych duchowych doświadczeń Polaków, fundament dla ukształtowania się polskiej tożsamości nowoczesnej. Emigracja popowstaniowa to również bezprecedensowe w Europie zjawisko „kultury samotnych mężczyzn” – przebywających poza krajem poetów i żołnierzy. Jak myśleli i co czuli? Jak reagowali na nową rzeczywistość i jak próbowali ją uwewnętrznić? Jak dochodzili do świadomości bycia emigrantami i jak stan ten sami określali?
Fantazmaty polityczne i emigracyjna codzienność, sekciarstwo i religijne szaleństwa, skandaliczne upadki wielkich bohaterów i zwykłych żołnierzy, choroby, nędza, nałogi, uzależnienia… To drugi biegun walki Mickiewicza ze Słowackim o rację stanu i rangę sztuki, tragicznych losów Chopina i Norwida, religijnych zrywów Towiańskiego.
W Klubie Polskim po raz pierwszy na scenie obok wielkich romantycznych poetów i bohaterów stają bezimienni, zapomniani, wykluczeni. Poeci i prorocy. Oszuści i mistyfikatorzy. Mesjasze ludzkości i liberałowie. Narodowcy i katolicy. Kim my właściwie jesteśmy?

Multimedialne PDF-y do Klubu Polskiego
Dla każdego widza, który chciałby poszerzyć swoją wiedzę o Klubie Polskim lub zainteresowany jest badaniem przywoływanych w przedstawieniu romantycznych tropów naszej tożsamości, Teatr Dramatyczny przygotował pięć multimedialnych PDF-ów. Są to nowoczesne materiały edukacyjne, będące jednocześnie komentarzem do spektaklu, a także próbą odpowiedzi na pytanie: „Co to jest Klub Polski?". Znajdują się w nich autorskie wypowiedzi artystów i krytyków teatralnych, ilustracje przybliżające kontekst epoki oraz rejestracje filmowe wybranych scen ze spektaklu.
PDF-y znajdują się w zakładce Multimedia / Klub Polski PDF

Projekt dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Recenzje:
Marcin Kościelniak, „Tygodnik Powszechny”
Scenariusz Klubu Polskiego (…) to hybryda składająca się z luźno skomponowanych fragmentów tekstów romantycznych (i do romantyzmu się odwołujących). Obok Wielkiej Improwizacji, modlitwy Konrada z Wyzwolenia czy sceny zamachu Kordiana na Cara – mamy tutaj pamiętnik Leona Szypowskiego, przeciętnego emigranta, którego notoryczne zdrady żony doprowadziły do próby zabójstwa. Obok wersetów Ksiąg Narodu Polskiego – fragmenty kazania Hieronima Kajsiewicza, księdza, który zwalczał Andrzeja Towiańskiego. Obok monologu Rollisonowej – dzienniki Bogdana Jańskiego, lekkoducha, który po gwałtownym nawróceniu dał duchowy początek zakonowi zmartwychwstańców.
Umieszczone zostały więc tutaj teksty o różnej pozycji literackiej i gatunkowej. Obok tekstów „świętych” – zapomniane, marginalne; obok mistrzowskich – teksty o problematycznej wartości literackiej. Obok wierszy, poematów, tekstów dramatycznych – pamiętniki, dzienniki. Literacka fikcja miesza się swobodnie z dziennikarskim świadectwem, biografie literackie z biografiami autentycznych osób (będących z kolei nieraz mistyfikacjami).
Taka konstrukcja scenariusza ustanawia na scenie romantyzm nie jako przestrzeń ścierających się faktów i mitów – ale jako projekt fantazmatyczny, w którym podobne rozróżnienia zostają uchylone. Twórcy spektaklu odwołują się do romantyzmu jako fantazmatycznej matrycy narodowej tożsamości, zapisanej w korpusie kanonicznych tekstów. Przeprowadzona w przedstawieniu operacja polega na otwarciu i osłabieniu tego kanonu.
(…) Na tym polega przewrotna i delikatna operacja przeprowadzona przez twórców spektaklu. Otwarcie i zabrudzenie kanonu jest próbą ponownego postawienia pytania o wspólnotę i tożsamość, zaproszeniem do rozszerzenia poszukiwań na tereny boczne, nieoficjalne, marginalne. Hybrydowa, rozproszona, z założenia niedomknięta architektura spektaklu projektuje model tożsamości osłabionej, pozbawionej mocnych fundamentów, trwałych punktów odniesienia. Stąd postawione w spektaklu pytanie: „kim my właściwie jesteśmy?” nie jest punktem wyjścia i przedmiotem dociekań przedstawienia – ale ustanawianym w jego trakcie projektem, który nigdy nie może zostać ukończony.
W spektaklu wykorzystana jest projekcja instalacji Communitas urządzonej w teatrze w listopadzie bieżącego roku - jej uczestnicy, rozmieszczeni w teatralnej sali, unoszą na rękach miniaturę Pałacu Kultury i Nauki. W czasie projekcji z offu dobiega przemówienie Gomułki z marca 1968 roku: „Czy w Polsce są żydowscy nacjonaliści?”. Gomułka powołuje się na Mickiewicza; wcześniej w spektaklu była mowa o legionie żydowskim, a Kajsiewicz wyzywał Towiańskiego od Żydów... – te tekstowe powiązania nie są jednak ani solidne, ani kluczowe. Pęknięcie w przedstawieniu służy raczej temu, by w sposób mocny i dosadny tożsamościową grę przedstawienia wpisać w historyczną, symboliczną i pamięciową architekturę konkretnego i wyjątkowego miejsca, jakim jest Pałac Kultury i Nauki (siedziba Teatru Dramatycznego).
Ta z gatunku site-specific strategia (…) – w Klubie Polskim jest ciekawie realizowana. Przedstawienie [jest] gęste, a zarazem proste, pozbawione inscenizacyjnych fajerwerków, świetnie zagrane (…). (czytaj całość)